TÜBİTAK Ulusal Metroloji Enstitüsü’nün ana yükleniciliğinde geliştirilen Rubidyum Atomik Frekans Standardı, 18 Temmuz 2026’da SpaceX’in Transporter-17 göreviyle uzaya gönderildi. TÜBİTAK, cihazın küp uydu üzerinde uzay ortamında doğrulanacağını açıkladı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, uzay aracından ilk sinyalin başarıyla alındığını bildirdi. Cihazda rubidyum atomunun bir saniyedeki 6 milyar 834 milyon 682 bin 610 titreşimi frekans referansı olarak kullanılıyor.
Yerli atomik saat uydu sistemleri için geliştirildi
Rubidyum Atomik Frekans Standardı’nın haberleşme, navigasyon ve uydu zamanlaması alanlarında kullanılması hedefleniyor. TÜBİTAK, yerli teknolojiyle daha önce yurt dışından temin edilen kritik bir frekans kaynağında dışa bağımlılığın azaltılacağını belirtti.
Çalışma, Türkiye Uzay Ajansı’nın desteğiyle İTÜNOVA ve TÜBİTAK UZAY iş birliğinde yürütüldü. Bakanlık, elde edilecek verilerin gelecekte uydu sistemleri, haberleşme altyapıları ve bilimsel uzay görevlerinde kullanılabileceğini açıkladı.
İlk sinyal doğrulama sürecinin başlangıcı
Transporter-17 göreviyle yörüngeye çıkış ve ilk sinyalin alınması, cihazın uzay ortamındaki doğrulama sürecinin başladığını gösteriyor. Uzun süreli frekans kararlılığına ilişkin sonuçlar, uçuş verilerinin değerlendirilmesinin ardından ortaya konacak.
Atomik frekans standardı uzay ortamında doğrulanacak
Rubidyum Atomik Frekans Standardı, 18 Temmuz 2026’da SpaceX’in Transporter-17 göreviyle küp uydu üzerinde yörüngeye gönderildi. Bakanlık, uydudan ilk sinyalin başarıyla alındığını bildirdi. Bu sinyal, uzay ortamındaki doğrulama sürecinin başlangıcı olarak açıklandı.
Cihazda rubidyum atomunun bir saniyedeki 6 milyar 834 milyon 682 bin 610 titreşimi frekans referansı olarak kullanılıyor. Haberleşme, navigasyon ve uydu zamanlamasında kullanılabilecek teknolojiyle kritik frekans kaynağında dışa bağımlılığın azaltılması hedefleniyor.
Veriler sonraki uydu görevlerine aktarılacak
Çalışma TÜBİTAK UME ana yükleniciliğinde, Türkiye Uzay Ajansı desteğiyle İTÜNOVA ve TÜBİTAK UZAY iş birliğinde yürütüldü. Uçuş verilerinin değerlendirilmesi, cihazın uzun süreli frekans kararlılığı hakkında sonuç sağlayacak.
İlk sinyalin alınması cihazın yörüngeye ulaştığını ve iletişim kurulduğunu gösteriyor; tek başına bütün performans testlerinin tamamlandığı anlamına gelmiyor. Uzay ortamı doğrulamasının sonuçları ilerleyen ölçümlerle ortaya konacak.