Dünya Sağlık Örgütü Avrupa Ofisi, Avrupa ve Orta Asya’yı kapsayan 53 ülkeli bölgede anne ölüm oranının 2000’den bu yana yüzde 56 azaldığını açıkladı. 7 Nisan 2025 tarihli DSÖ bildirimine göre oran 100 bin canlı doğumda 11’e geriledi.
Bu sonuç, bölgeyi altı DSÖ bölgesi arasında en düşük anne ölüm oranına sahip alan yaptı. Ancak ilerleme ülkeler arasında eşit dağılmadı. 53 ülkenin 15’inde oran bölge ortalamasının üzerinde kaldı; dokuz ülkede 2020–2023 döneminde artış görülürken 14 ülkede ilerleme kaydedilmedi.
Ülkeler arasındaki fark sürüyor
Finlandiya, Almanya, Hollanda, Norveç ve İsveç 100 bin canlı doğumda 1–5 arasındaki oranlarıyla bölgenin en iyi sonuçları arasında yer aldı. Orta Asya ülkelerinde oran 2000’den bu yana yüzde 57 azalırken Kazakistan’daki düşüş yüzde 83’e ulaştı.
DSÖ, anne ölümlerini azaltmak için yalnızca doğum anındaki müdahalelerin değil gebelik öncesi, gebelik ve lohusalık dönemlerini kapsayan sürekli bakımın gerekli olduğunu belirtti. Acil obstetrik hizmetlerin erişilebilirliği ve sağlık çalışanlarının yeterliliği bu zincirin temel parçaları olarak sıralandı.
Bakımın maliyeti ve veri ihtiyacı
Örgüt; evrensel sağlık kapsamını, gebelik ve lohusalık dönemindeki ruh sağlığı hizmetlerini, doğru beslenme bilgisini ve anne adaylarının zamanında bakıma ulaşmasını öncelikli alanlar arasında gösterdi. Bu başlıkların her biri, ülkelerin yalnızca ölüm oranını değil bakımın sürekliliğini de izlemesini gerektiriyor.
DSÖ’nün UHC Watch platformu, bazı Avrupa ülkelerinde hanelerin yüzde 20’sine kadarının sağlık harcamaları nedeniyle ağır mali yük yaşayabildiğini gösterdi. 2026 tarihli veri çalışması ise sağlık göstergelerinde süregelen boşlukların hedef takibini zorlaştırdığına dikkat çekti.