TÜİK’in 2024 Araştırma-Geliştirme Faaliyetleri Araştırması’na göre gayrisafi yurt içi Ar-Ge harcaması bir yılda 274 milyar 279 milyon lira artarak 651 milyar 822 milyon liraya ulaştı. Harcamanın gayrisafi yurt içi hasıla içindeki payı yüzde 1,46 olarak hesaplandı.
Ar-Ge harcamalarının yüzde 64,8’i mali ve mali olmayan şirketler, yüzde 30,9’u yükseköğretim ve yüzde 4,3’ü genel devlet tarafından yapıldı. Finansmanda şirketlerin payı yüzde 53,8, genel devletin payı yüzde 30,4 ve yükseköğretimin payı yüzde 12,9 oldu.
Ar-Ge personeli 310 bin 473’e yükseldi
Tam zaman eşdeğeri Ar-Ge personeli sayısı 310 bin 473 olarak açıklandı. Bu personelin yüzde 34,2’sini kadınlar oluşturdu; kadın Ar-Ge personeli sayısı 106 bin 74 oldu.
Personelin yüzde 67,1’i şirketlerde, yüzde 30’u yükseköğretimde, yüzde 2,9’u genel devlette görev yaptı. Dağılım, Ar-Ge faaliyetlerinde şirketlerin personel ve harcama bakımından en büyük paya sahip olduğunu gösterdi.
Ar-Ge harcamasının GSYH payı yüzde 1,46 oldu
Ar-Ge harcaması 2022’de 198 milyar 670 milyon, 2023’te 377 milyar 542 milyon, 2024’te 651 milyar 822 milyon lira olarak açıklandı. GSYH içindeki pay aynı yıllarda yüzde 1,32, yüzde 1,42 ve yüzde 1,46 oldu.
Harcama ve finansman payları ayrıştı
2024’te toplam Ar-Ge harcamasının yüzde 64,8’i mali ve mali olmayan şirketler, yüzde 30,9’u yükseköğretim ve yüzde 4,3’ü genel devlet tarafından yapıldı. Finansman kaynağı dağılımında şirketlerin payı yüzde 53,8, genel devletin payı yüzde 30,4, yükseköğretimin payı yüzde 12,9 oldu.
Harcamanın kimin tarafından yapıldığı ile finansmanın hangi kaynaktan sağlandığı aynı gösterge değil. TÜİK’in iki ayrı dağılım yayımlaması, Ar-Ge faaliyetlerinde harcama yapan kurumlarla kaynağı sağlayan kurumların farklı olabileceğini gösteriyor.
Personelin üçte ikisinden fazlası şirketlerde görev yaptı
Tam zaman eşdeğeri 310 bin 473 Ar-Ge personelinin yüzde 67,1’i şirketlerde, yüzde 30’u yükseköğretimde, yüzde 2,9’u genel devlette çalıştı. Kadın personelin toplam içindeki payı yüzde 34,2, kadın Ar-Ge personeli sayısı 106 bin 74 oldu.
2022’den 2024’e harcama tutarı 198 milyar 670 milyon liradan 651 milyar 822 milyon liraya çıktı. GSYH içindeki pay da yüzde 1,32’den yüzde 1,46’ya yükseldi; iki gösterge tutar ve ekonomi içindeki oranı ayrı ayrı izliyor.