Türkiye İstatistik Kurumu, Hanehalkı Tüketim Harcaması 2022 bültenini 9 Haziran 2023’te yayımladı. TÜİK verilerine göre hanehalklarının tüketim amaçlı harcamalarında en yüksek pay yüzde 22,8 ile gıda ve alkolsüz içeceklere ayrıldı.
Konut ve kira harcamalarının payı yüzde 22,4, ulaştırma harcamalarının payı yüzde 21,3 oldu. Eğitim harcamaları yüzde 1,4 ile toplam tüketim içinde en düşük paya sahip başlıklardan biri olarak kaydedildi.
Gelir gruplarına göre fark
Eşdeğer fert başına aylık ortalama tüketim harcaması 6 bin 259 lira olarak hesaplandı. En düşük gelir grubunda gıda ve alkolsüz içeceklerin payı yüzde 35,8, konut ve kiranın payı yüzde 29,3 oldu.
Tek kişilik hanelerde konut ve kira harcamaları yüzde 27,7 ile ilk sırada yer aldı. Gelir grupları ve hane tipleri, harcama kalemlerinin toplam içindeki ağırlığını değiştirdi.
Harcama sınıflaması
Veriler, hanehalkı tüketim harcamalarını COICOP sınıflamasına göre gıda, konut, ulaştırma, sağlık, eğitim, eğlence ve diğer başlıklarda topladı. Harcama payları fiyat artışlarından bağımsız bir bütçe dağılımı göstergesi olarak yayımlandı.
Ortalama pay gelir gruplarını gizleyebilir
Toplam hanehalkı ortalamasında gıda, konut-kira ve ulaştırma birbirine yakın paylara sahip. En düşük gelir grubunda gıda ve konut paylarının daha yüksek olması, bütçe dağılımının gelir düzeyine göre değiştiğini gösteriyor.
Harcama payları nominal fiyat hareketlerinden bağımsız bir refah ölçüsü değil; belirli dönemde tüketim bütçesinin hangi kalemlere dağıldığını gösteriyor. Tek kişilik haneler ile diğer hane tipleri de ayrı değerlendirilmelidir.